Mùng 10 tháng Giêng hằng năm – ngày vía Thần Tài, là dịp nhiều gia đình, đặc biệt là người kinh doanh, tất bật chuẩn bị mâm lễ cầu mong một năm buôn may bán đắt.
Mâm cúng ngày vía Thần Tài thường có gì?
Mùng 10 tháng Giêng hằng năm – ngày vía Thần Tài, từ lâu đã trở thành một dấu mốc quan trọng trong đời sống tâm linh của nhiều gia đình Việt, đặc biệt là những người làm ăn, kinh doanh.
Đây là dịp để các gia đình bày tỏ lòng thành kính, cầu mong một năm mới tài lộc hanh thông, công việc phát đạt. Không chỉ là câu chuyện mua vàng cầu may, ngày này còn gắn với nghi thức chuẩn bị mâm cúng trang trọng để dâng lên bàn thờ Thần Tài, gửi gắm ước vọng về một năm đủ đầy, suôn sẻ.
Những năm gần đây, cùng với nhịp sống hiện đại, không khí ngày vía Thần Tài còn lan tỏa mạnh mẽ trên các nền tảng mạng xã hội. Trên nhiều hội nhóm, người dân chia sẻ hình ảnh mâm cúng được chuẩn bị vô cùng chỉn chu, không chỉ đầy đủ lễ vật mà còn được bày biện đẹp mắt, hài hòa màu sắc. Mỗi đĩa xôi, mỗi con tôm, miếng thịt heo quay đều được sắp xếp cẩn thận như một cách thể hiện sự tôn kính với thần linh và tổ tiên.
Theo quan niệm dân gian, mâm cúng ngày vía Thần Tài thường có bộ tam sên gồm tôm, cua, trứng và thịt heo quay hoặc thịt heo luộc, tượng trưng cho sự hòa hợp của các yếu tố trong tự nhiên. Bên cạnh đó là xôi gấc đỏ, xôi cá chép, hoa tươi, trái cây, rượu, nước và nhang đèn.
Nhiều gia đình còn tự tay chuẩn bị bánh bao hình túi tiền, bánh đậu xanh in chữ “Tài”, “Lộc”, “Phúc”, “Thọ” hay các loại chè, thạch tông vàng – màu sắc gắn với hình ảnh vàng bạc, thịnh vượng. Sự tỉ mỉ trong khâu chế biến và trình bày không chỉ để “đẹp mắt” mà còn gửi gắm niềm tin “còn mùng là còn Tết”, mong một khởi đầu suôn sẻ cho cả năm.
Có thể nói, mọi năm, heo quay vẫn là mặt hàng bán chạy nhất. Tại một cửa tiệm chuyên heo quay trên địa bàn quận trung tâm, chủ tiệm cho biết lượng đặt trước tăng mạnh so với ngày thường. “Có khách đặt từ hai, ba ngày trước để chắc chắn có heo đẹp cúng Thần Tài. Năm nay sức mua vẫn khá tốt, đa số chọn miếng heo vừa phải nhưng da phải vàng giòn, tượng trưng cho sự sung túc”, người này nói.
Hải sản như cua, tôm cũng được nhiều người lựa chọn. Một tiểu thương tại chợ dân sinh cho biết từ tối hôm trước, nhiều khách đã ghé mua để sáng sớm kịp chuẩn bị mâm cúng. “Khách hay chọn cua chắc, tôm còn sống, vì quan niệm con vật tươi khỏe tượng trưng cho làm ăn phát đạt. Giá có nhích nhẹ nhưng không biến động lớn”, bà cho hay.
Luôn cố gắng chu đáo
Với những người kinh doanh, ngày vía Thần Tài mang ý nghĩa đặc biệt. Chị Minh Anh, chủ một cửa hàng quần áo tại TP.HCM, cho biết năm nào chị cũng dậy sớm lau dọn bàn thờ Thần Tài – Ông Địa, thay nước, chưng hoa cúc vàng rồi chuẩn bị mâm cúng gồm heo quay, bộ tam sên và trái cây. “Tôi không làm quá lớn nhưng luôn cố gắng chu đáo. Sau khi cúng xong, tôi mở hàng sớm hơn thường lệ để lấy hên. Mong năm mới khách đông, buôn bán thuận lợi”, chị chia sẻ.
Trong khi đó, anh Quốc Hưng, kinh doanh vật liệu xây dựng, cho biết anh chọn mâm cúng vừa phải, chú trọng sự gọn gàng, sạch sẽ. “Quan trọng nhất vẫn là lòng thành. Làm ăn mấy năm qua cũng có lúc khó khăn nên tôi chỉ mong năm nay ổn định hơn, có thêm hợp đồng mới, nhân viên có việc làm đều đặn”, anh nói.
Theo các nhà nghiên cứu văn hóa, tín ngưỡng thờ Thần Tài phản ánh khát vọng chính đáng của người dân về cuộc sống ấm no, đủ đầy. Trải qua thời gian, nghi thức cúng vía Thần Tài đã trở thành nét sinh hoạt quen thuộc đầu năm, nhất là trong cộng đồng tiểu thương, hộ kinh doanh. Tuy nhiên, việc chuẩn bị lễ vật nên phù hợp điều kiện kinh tế của mỗi gia đình, tránh chạy theo hình thức hoặc chi tiêu quá mức.
Giữa nhịp sống tất bật sau Tết, ngày vía Thần Tài vì thế không chỉ là một nghi lễ tâm linh mà còn là dịp để mỗi người tự tạo cho mình một điểm khởi đầu tích cực. Mâm cúng có thể lớn nhỏ khác nhau, cầu kỳ hay giản dị, nhưng điểm chung vẫn là niềm tin vào sự hanh thông, may mắn và hy vọng về một năm làm ăn phát đạt, gia đạo bình an.
