Phát hiện vẹo cột sống từ năm 12 tuổi nhưng điều trị bảo tồn không cải thiện, một cô gái 18 tuổi người Campuchia đến viện khi cột sống đã cong 76 độ kèm gù nặng. Bệnh nhân được phẫu thuật nắn chỉnh cột sống và có thể đi lại nhẹ nhàng sau 2 ngày.
Cột sống cong 76 độ sau nhiều năm điều trị
Bệnh viện Quốc tế Minh Anh tiếp nhận Y.T., 18 tuổi, đến từ Campuchia, trong tình trạng gù vẹo cột sống nghiêm trọng. Bệnh nhân phát hiện vẹo cột sống từ năm 12 tuổi và từng điều trị bảo tồn bằng nẹp chỉnh hình tại địa phương. Tuy nhiên, tình trạng biến dạng tiếp tục tiến triển trong 6-7 năm.
Khi đến khám, bệnh nhân có dáng đi lệch, hai vai mất cân bằng rõ. Tình trạng kéo dài cũng ảnh hưởng đáng kể đến tâm lý và sinh hoạt của cô gái.
BSCK1 Võ Doãn Tiến, Khoa Ngoại Thần kinh – Cột sống, cho biết kết quả chụp X-quang toàn trục ở tư thế đứng bằng hệ thống EOS cho thấy góc vẹo lên tới 76 độ, kèm gù nặng.
Theo bác sĩ, vẹo cột sống khoảng 45-50 độ trở lên thường được cân nhắc phẫu thuật. Những trường hợp cong vẹo nặng có thể gây biến dạng lồng ngực, ảnh hưởng đến tim, phổi và chức năng hô hấp, tuần hoàn.
Ca phẫu thuật kéo dài 5 giờ
Với mức độ biến dạng lớn, mục tiêu của ê-kíp là nắn chỉnh cột sống, cải thiện sự cân bằng hai vai nhưng đồng thời phải bảo đảm an toàn cho tủy sống và hệ thần kinh.
Ca phẫu thuật kéo dài khoảng 5 giờ, với sự phối hợp của ê-kíp Ngoại Thần kinh – Cột sống, Gây mê Hồi sức và điều dưỡng. Trong quá trình bắt vít và nắn chỉnh, các bác sĩ sử dụng hệ thống theo dõi điện sinh lý thần kinh trong mổ để giám sát liên tục những thay đổi liên quan đến chức năng vận động và cảm giác.
Hệ thống chụp C-arm tại bàn mổ cũng được sử dụng để hỗ trợ định vị trong phẫu thuật. Theo bệnh viện, ca mổ diễn ra an toàn.
Sau 2 ngày, bệnh nhân có thể ngồi dậy, đi lại nhẹ nhàng và tự thực hiện một số sinh hoạt cá nhân. Vận động sớm được áp dụng nhằm hạn chế các biến chứng do nằm lâu như huyết khối tĩnh mạch, loét tỳ đè và hỗ trợ quá trình hồi phục.
Phát hiện sớm giúp hạn chế biến dạng nặng
BSCK1 Võ Doãn Tiến cho biết vẹo cột sống vô căn thường khởi phát trong giai đoạn dậy thì, khoảng 10-15 tuổi, và gặp ở nữ nhiều hơn nam.
Phụ huynh có thể kiểm tra trẻ bằng cách cho trẻ cúi người về phía trước, hai tay thả lỏng rồi quan sát từ phía sau. Nếu hai vai hoặc xương bả vai không cân đối, eo lệch hoặc dáng đi nghiêng về một bên, trẻ nên được khám chuyên khoa.
Vẹo cột sống trên 10 độ được chẩn đoán là vẹo và cần theo dõi chuyên khoa. Với mức 20-40 độ, trẻ có thể được chỉ định điều trị bảo tồn bằng nẹp chỉnh hình tùy trường hợp. Khi đường cong đạt khoảng 45-50 độ trở lên, phẫu thuật có thể được cân nhắc.
Bác sĩ khuyến cáo không tự ý xoa bóp, bẻ nắn cột sống cho trẻ tại các cơ sở không chuyên môn. Vật lý trị liệu chỉ đóng vai trò hỗ trợ theo chỉ định, không thay thế nẹp chỉnh hình hoặc phẫu thuật khi đã có chỉ định.
