Bên cạnh khả năng truyền nhiễm được cảnh báo nhanh gấp 7 lần cúm, biến thể mới của Covid-19 cũng gây ra một loạt triệu chứng dễ bị bỏ qua.
Theo báo Tiền Phong, sở Y tế TP.HCM cho biết vào tối 25/5 rằng thành phố đã ghi nhận các ca bệnh COVID-19 nhiễm biến thể mới NB.1.8.1. Có đến 83% mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân nhập viện trong tuần thứ ba của tháng 5/2025 là mang biến thể này.
NB.1.8.1 là một biến thể phụ mới, lần đầu tiên được xác định vào tháng 1/2025 và đến tháng 5/2025 thì được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) phân loại là “Biến thể đang được theo dõi” (VUM).
NB.1.8.1 có liên quan đến biến thể JN.1 (có nguồn gốc từ dòng Omicron). Theo một số cơ quan y tế trên thế giới thì NB.1.8.1 dường như mang các đột biến protein gai, nhưng hiện nay nó chưa được WHO phân loại là Biến thể được quan tâm hoặc Biến thể đáng lo ngại.
Báo Vnexpress đưa tin, các chuyên gia đã chỉ ra 5 triệu chứng phổ biến nhất của biến thể XEC, dựa trên dữ liệu lâm sàng và đánh giá của chuyên gia quốc tế.
Ho
Ho là một trong những biểu hiện sớm và phổ biến nhất của XEC. Bệnh nhân thường bị ho khan, dai dẳng và khó kiểm soát, đi kèm cảm giác ngứa rát họng. Theo Assure Covid-19 Lab, Mỹ, hơn 70% ca nhiễm gần đây ghi nhận triệu chứng ho.
“Ho do biến chủng XEC có thể kéo dài nhiều ngày, kể cả sau khi các triệu chứng chính khác đã biến mất”, tiến sĩ William Schaffner, chuyên gia bệnh truyền nhiễm tại Đại học Vanderbilt, cho biết. Ông khuyến cáo những người có biểu hiện ho nên tự cách ly và theo dõi tình trạng hô hấp vì đây là triệu chứng có nguy cơ lan truyền cao.
Sốt và ớn lạnh
Dù không phải bệnh nhân nào cũng bị sốt, đây vẫn là một trong những triệu chứng phổ biến ở những người nhiễm XEC. Sốt thường nhẹ đến trung bình (37,5-38,5 độ C), kèm theo cảm giác ớn lạnh, đau nhức cơ thể.
Theo báo cáo của Mayo Clinic, triệu chứng sốt thể hiện phản ứng miễn dịch tự nhiên của cơ thể chống lại sự nhân lên của virus. Bác sĩ Allison Arwady, chuyên gia y tế cộng đồng tại Chicago, cho biết với biến thể XEC, sốt thường không kéo dài quá 2 đến 3 ngày. Tuy nhiên, nếu người bệnh có sẵn bệnh nền, triệu chứng này có thể trở nên nghiêm trọng hơn.
Mệt mỏi kèm giảm tập trung
Một đặc điểm đáng chú ý ở bệnh nhân nhiễm XEC là cảm giác mệt mỏi kéo dài, kể cả khi các triệu chứng khác đã giảm. Theo Johns Hopkins Medicine, hơn 40% người nhiễm Covid-19 có thể tiếp tục cảm thấy kiệt sức nhiều ngày đến vài tuần sau khi khỏi bệnh.
Với biến thể XEC, mệt mỏi còn đi kèm giảm khả năng tập trung và mất ngủ nhẹ. “Mệt mỏi không chỉ là triệu chứng cấp tính mà còn là biểu hiện cho thấy virus ảnh hưởng tới hệ thần kinh trung ương”, tiến sĩ Emily Landon, chuyên gia bệnh truyền nhiễm tại Đại học Chicago, cảnh báo.
Đau họng ngay từ ngày đầu nhiễm bệnh
Đau họng là một trong những biểu hiện dễ bị bỏ qua, nhất là trong mùa cúm. Tuy nhiên, với XEC, tình trạng đau rát họng xuất hiện ở nhiều bệnh nhân ngay từ ngày đầu tiên nhiễm virus. Theo CDC Mỹ, đau họng liên quan đến Covid-19 thường có xu hướng đột ngột và đi kèm cảm giác khô, rát khi nuốt.
“Bệnh nhân XEC thường không bị nghẹt mũi hoặc chảy nước mũi rõ rệt như cúm, vì vậy đau họng nên được coi là dấu hiệu cảnh báo”, tiến sĩ Jorge Moreno từ Đại học Yale nhận định.
Mất vị giác hoặc khứu giác vẫn là dấu hiệu đặc trưng
Dù xuất hiện phổ biến hơn ở các biến thể trước, mất vị giác hoặc khứu giác vẫn được ghi nhận ở nhiều ca nhiễm XEC. Tình trạng này thường xảy ra sau vài ngày nhiễm bệnh, và có thể kéo dài hàng tuần.
Theo nghiên cứu được công bố trên Journal of the American Medical Association, việc mất khứu giác có liên quan đến mức độ viêm nhiễm ở vùng mũi, họng. Mất khứu giác, dù ít gặp hơn so với giai đoạn đầu đại dịch, vẫn được coi là chỉ dấu đặc trưng giúp phân biệt Covid-19 với các bệnh đường hô hấp khác, theo nhận định của tiến sĩ Claire Hopkins, chuyên gia tai mũi họng tại Anh.
Theo báo Điện tử Chính Phủ, PGS.TS Trần Đắc Phu, nguyên Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (nay là Cục Phòng bệnh) Bộ Y tế, cho biết, hiện nay COVID-19 là bệnh lưu hành, được xếp vào bệnh truyền nhiễm nhóm B. Bệnh không mất đi vì thế sẽ có lúc tăng lúc giảm số ca mắc, thậm chí có tính chất chu kỳ như cúm.
Do đó, chuyên gia cho rằng người dân không nên quá lo lắng về các ca COVID-19 hiện nay. Dịch vẫn tồn tại trong cộng đồng với các ca bệnh rải rác, nhưng chưa ghi nhận trường hợp nặng hay tử vong.
Biến thể đang lưu hành chủ yếu của COVID-19 hiện vẫn là chủng nhẹ của Omicron. Dù vậy, chuyên gia lưu ý, nhóm nguy cơ cao như người có bệnh nền, suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai… khi mắc bệnh vẫn có thể chuyển nặng, phải nhập viện.
Vì thế, những người có triệu chứng nghi ngờ và những người tiếp xúc với người có triệu chứng nghi ngờ phải đeo khẩu trang. Đồng thời, thường xuyên rửa tay bằng nước sạch và xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn tay…
PGS.TS Trần Đắc Phu nhấn mạnh: Người dân không quá lo lắng nhưng cũng không được chủ quan. Chúng ta không thể loại trừ khả năng COVID-19 có diễn biến bất ngờ.
Do đó, các cơ sở y tế cần có sự chuẩn bị để nếu không may có bất ngờ thì chúng ta có đủ giường bệnh, cơ sở cách ly để dịch không bùng phát mạnh, không nhiễm khuẩn chéo dẫn đến tử vong như trước đây.
Cũng theo PGS.TS Trần Đắc Phu, trong phòng chống bệnh truyền nhiễm, các ca mắc COVID-19 được xử lý như các cúm mùa.
