Xơ vữa động mạch là bệnh lý tim mạch phổ biến, diễn tiến âm thầm nhưng có thể gây đột quỵ, nhồi máu cơ tim và nhiều biến chứng nguy hiểm. Chuyên gia khuyến cáo người dân cần nhận diện sớm triệu chứng, kiểm soát yếu tố nguy cơ và duy trì lối sống lành mạnh để phòng ngừa hiệu quả.
Chương trình Bác sĩ gia đình, phát sóng lúc 12h50 Chủ Nhật hàng tuần trên kênh THVL1, vừa lên sóng tập 375 với chủ đề “Điều trị và phòng ngừa bệnh xơ vữa động mạch”. Tập phát sóng có sự tham gia tư vấn của Thiếu tá – Thạc sĩ Tạ Anh Hoàng – Phó Chủ nhiệm Khoa Can thiệp Tim mạch – Bệnh viện Quân Y 175, cùng sự dẫn dắt của MC Ngọc Nhi.
Tại chương trình, ThS. Hoàng cho biết xơ vữa động mạch là bệnh lý phổ biến, xảy ra khi trong lòng động mạch hình thành các mảng vữa gồm cholesterol, chất béo, tế bào viêm và canxi. Tình trạng này có thể gây hẹp mạch, nứt vỡ mảng xơ vữa, hình thành huyết khối và dẫn đến thiếu máu ở các cơ quan. Quá trình bệnh diễn tiến âm thầm trong thời gian dài với nhiều yếu tố nguy cơ như tuổi cao, nam giới, hút thuốc lá, béo phì, ít vận động, tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, đái tháo đường và căng thẳng kéo dài.
Ở giai đoạn sớm, bệnh thường không có triệu chứng điển hình. Biểu hiện lâm sàng phụ thuộc vào cơ quan bị ảnh hưởng. Khi tổn thương mạch máu não, người bệnh có thể đau đầu, chóng mặt, thiếu máu não thoáng qua hoặc đột quỵ. Nếu ảnh hưởng động mạch vành, triệu chứng thường là đau thắt ngực, hồi hộp, khó thở, thậm chí nhồi máu cơ tim. Với mạch máu chi, bệnh nhân có thể đau cách hồi, loét hoặc hoại tử chi. Một số trường hợp xuất hiện phình động mạch với biểu hiện theo vị trí tổn thương.
Về chẩn đoán và điều trị, theo ThS. Hoàng, cần khai thác tiền sử bệnh, các yếu tố nguy cơ tim mạch và tiền sử gia đình. Các phương tiện cận lâm sàng như siêu âm Doppler mạch máu, đo vận tốc lan truyền sóng mạch, chụp cắt lớp vi tính mạch máu não, động mạch vành, động mạch chủ hoặc chi thể giúp đánh giá mức độ hẹp, mảng xơ vữa và tình trạng huyết khối. Trong một số trường hợp, có thể chỉ định chụp mạch xâm lấn (DSA) để xác định chính xác tổn thương.
Chuyên gia nhấn mạnh xơ vữa động mạch hoàn toàn có thể phòng ngừa và làm chậm tiến triển bằng thay đổi lối sống như tăng cường vận động, hạn chế rượu bia, thuốc lá, giảm thực phẩm nhiều mỡ và nội tạng động vật. Đồng thời, cần tầm soát và kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, thừa cân, rối loạn lipid máu; khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm và điều trị kịp thời.
Chương trình Bác sĩ gia đình do Công ty Truyền thông Bee phối hợp với Đài Truyền hình Vĩnh Long thực hiện, được phát sóng định kỳ vào 12h50 Chủ Nhật hàng tuần trên kênh THVL1.
